konijnen

Waartegen en wanneer moet een konijn gevaccineerd worden?

Bij het konijn komen twee besmettelijke dodelijke virale ziekten voor: Myxomatose en VHD (Virale Hemorragie). Ze kunnen door contact met zieke wilde konijnen, maar ook via de mens, besmet hooi, mest, groenvoer of muggen overgebracht worden. Zowel buiten als binnen gehouden konijnen lopen het risico deze ziekten te krijgen.

Myxomatose kun je onder andere herkennen aan zwellingen in de huid van de kop en oog- en neusuitvloeiing. VHD gaat gepaard met hoge koorts, benauwdheid, bloedingen en zenuwstoornissen. Heel vaak echter zal je je konijn plots dood aantreffen zonder de voorafgaande duidelijke symptomen. Beide ziekten verlopen meestal dodelijk. Tegen deze ziekten kan je je konijn beschermen door ze te laten vaccineren.

Vanaf 8 weken leeftijd kunnen konijnen gevaccineerd worden. De meest geschikte tijd om te vaccineren is in het voorjaar, omdat konijnen in het voorjaar en in de zomer het grootste risico lopen geïnfecteerd te worden met Myxomatose. Het risico op VHD is het hele jaar aanwezig. De vaccinaties geven een zekere bescherming voor 6 maanden, het is dus verstandig uw konijn 2 x per jaar tegen myxomatose en VHD te vaccineren: in het voorjaar en in het najaar.

Moet ik mijn konijn ontwormen?

Laten we zeggen dat standaard ontwormen zoals we dat bij honden en katten aanraden niet nodig is. Je kan vermoeden dat je konijn wormen heeft als hij regelmatig last heeft van een ‘stille darm’, de darmen liggen dan letterlijk stil door een worminfectie. Deze konijnen hebben geen of afwijkende keutels en geen of weinig eetlust. De ontlasting kan er ook als een slijmerige brij uitzien. Konijnen besmetten zich door een ei van de worm op te eten. Vaak is het een herbesmetting omdat konijnen hun eigen blinde darm keutels opeten waarin de eieren zitten.

Behandeling: 14 dagen Panacur.

Wanneer kan ik mijn konijn laten castreren of steriliseren?

Konijnen zijn vanaf 3-5 maanden vruchtbaar. Om een ongewenst nestje te voorkomen is het aan te raden jonge konijnen vanaf 12 weken gescheiden te houden. Als een konijn gedekt is, duurt de dracht tussen de 29 en 33 dagen. Onmiddellijk na de bevalling is een voedster weer vruchtbaar…

Ongecastreerde mannetjes kunnen, als ze sexueel actief worden, agressief worden naar soortgenoten en/of naar de eigenaar. Onder invloed van die mannelijke hormonen kunnen ze gaan sproeien in huis. Zonder twijfel is het grootste probleem dat een mannetjeskonijn een vrouwtje dekt en voor ongewenste nakomelingen zorgt. Als je ze laat doen, zit je een jaar verder met een stuk of vijftig van die schattige beestjes wat misschien toch een beetje teveel van het goede is...

Door je konijn te laten castreren voorkom je bovenstaande problemen. Rammen kunnen vanaf 4 tot 5 maanden gecastreerd worden. Let erop dat ze 2 tot 4 weken na de castratie nog met succes een voedster kunnen dekken. Houd rammen en voedsters gedurende deze tijd dus nog steeds apart!

Voedsters kunnen vanaf 6 maanden gesteriliseerd worden. Niet alleen om nakomelingen te voorkomen maar ook omdat ze naarmate ze ouder wordt een grotere kans heeft op baarmoederkanker en omdat ze net zoals de ram agressief kan zijn eenmaal in de puberteit.

Gebitsproblemen bij konijnen

Het gebit van het konijn bestaat uit 4 snijtanden, 2 stifttanden en 20 kiezen. De melktanden van het konijn wisselen in een periode vlak voor de geboorte tot 3-5 weken na de geboorte. Stiftanden zijn kleine snijtandjes die achter de snijtanden van de bovenkaak staan. Dit onderscheidt konijnen van knaagdieren zoals de cavia, hamster en de rat.

De tanden en kiezen van konijnen hebben een open wortel en groeien gedurende hun hele leven door. De snijtanden groeien 2-2.4 mm per week. Dit is dus bijna 10 cm per jaar! Maar ze blijven op lengte door slijtage door knagen en kauwen op voedsel. Het is belangrijk dat groei en slijtage met elkaar in evenwicht zijn.

Het gebit van een konijn is door de kleine mondopening voor het grootste deel verborgen. Afwijkingen aan het gebit kunnen dan ook ongemerkt ontstaan. Het is daarom van belang op tekenen te letten die kunnen wijzen op een gebitsprobleem.

• Het meest opvallende symptoom is het niet kunnen eten  hoewel er interesse is in voer.
• Spelen met eten en proppen maken van het eten.
• Oog- en neusuitvloei door ontsteking van de traanbuizen
• Abcessen
• Speekselen, natte kin
• Slechte conditie en slechte vacht.
• Problemen met het maagdarmkanaal, omdat de darmen niet goed werken als het konijn niet eet (diarree of verstopping, stille darm).
• Vermageren.

1. Gebitsproblemen door verkeerde voeding:

Konijnen hebben een ongewone calciumstofwisseling.

Te weinig calcium:

Wanneer een konijn voeding met te weinig calcium krijgt, ontstaat er een tekort aan calcium in het bloed. Een konijn dat bijvoorbeeld gemengd voer krijgt eet vaak alleen de lekkere dingen op en niet de korrels die van belang zijn voor de calciumopname.

Dit zal er toe leiden dat het konijn calcium uit zijn kaakbot gaat halen. Hierdoor ontstaat botontkalking.

De kiezen gaan losser in het kaakbot staan, daardoor een afwijkende stand aannemen en niet meer voldoende afslijten. Er komen dan haken op de kiezen die de tong en de wangen kunnen beschadigen. Ook de snijtanden krijgen een afwijkende stand, gaan in de verkeerde richting groeien en worden te lang omdat ze niet meer afslijten. Wortels kunnen in de verkeerde richting gaan groeien. Ze kunnen richting het bot groeien als door botontkalking de tegendruk van het bot wegvalt . Hierdoor kunnen botontstekingen en/of abcessen ontstaan. Ook kunnen er door naar boven doorgroeiende wortels ontstekingen in de traanbuizen ontstaan. Het konijn krijgt dan ontstoken ogen met veel ooguitvloei.

Te veel calcium:

Een te hoog calciumgehalte in de voeding zal juist leiden tot een stijging van het calciumgehalte in het bloed. Hierdoor ontstaat, in tegenstelling tot bij andere diersoorten, een verhoging van het calcium in de urine waardoor blaasgruis of blaasstenenkunnen optreden. Geef dus nooit knaagstenen aan een konijn want deze bevatten te veel calcium! Houd 20 gram per kilogram lichaamsgewicht voor uw konijn aan. Let op dat uw konijn niet te veel konijnenvoer eet. Dan wordt het namelijk te dik en ook krijgt het te veel calcium binnen.

De juiste hoeveelheid konijnenvoer is van levensbelang voor je konijn!

Een diëet voor het konijn moet aan de volgende voorwaarden voldoen.

• onbeperkt hooi
• 20 gram konijnenvoer  per kilogram lichaamsgewicht groenvoer
• groenvoer

2. Overige oorzaken voor gebitsproblemen:

Naast de eerder genoemde voedingsfouten zijn er nog een aantal andere oorzaken voor gebitsproblemen bij het konijn. We zullen de voornaamste hier voor u op een rijtje zetten:

• Trauma; wanneer een tand door ongeluk oftewel een trauma (bijv. een klap of val) verloren gaat kan de tand na verloop van tijd weer teruggroeien. Deze tand kan dan verkeerd groeien waardoor een afwijkende stand ontstaat. Soms groeit de tand helemaal niet meer terug. De tegenoverliggende snijtand slijt dan niet af en zal door blijven groeien.
• Fracturen (breuk) van de kaak waardoor de positie van de snijtanden veranderd is.
• Afwijkend knaaggedrag.
• Genetisch. Er komt een genetische afwijking voor bij het konijn waarbij de bovenkaak te kort is. Hierdoor lijkt het alsof de onderkaak te lang is. Op de leeftijd van 8-10 weken zien we meestal de eerste problemen ontstaan.

Gevolgen...
Bij een afwijkende stand van de snijtanden zullen meestal de bovensnijtanden naar binnen gaan groeien tot in de mondholte. Lippen, tong en gehemelte kunnen beschadigd raken en gaan ontsteken. De ondersnijtanden gaan meestal uit de bek groeien of kunnen de bovenlip raken.
Doordat de bek niet goed kan sluiten zullen ook de kiezen niet goed afslijten op elkaar waardoor hier haken kunnen ontstaan. Deze haken kunnen de wang en de tong beschadigen.

SCHADELIJKE EN GIFTIGE PLANTEN VOOR KONIJNEN

*Aronskelkfamilie

-Diefenbachia spec.

-Gatenplant- Monstera deliciosa

-Philodendron spec.

-Aronskelk- Arum spec.

-Slangenwortel- Calla palustris

-Vredeslelie- Zanthedeschia spec.

-Kalmoes- Acorus spec.

-Olifantsoor- Caladium spec.

*Leliefamilie

-Lelies- Lilium spec.

-Hyacinten- Scilla spec.

-Tulpen- Tulipa spec.

-Herfststijlloos- Colchium spec.

-Aloë- Aloë spec.

-Salomonszegels- Polygonatum spec.

-Look- en uiachtigen- Allium spec.

-(sier)Asperge- Asparagus spec.

-Lelie der dalen- Convallaria spec.

-Vogelmelk- Ornithogalum spec.

-Kievitsbloem- Fritillaria spec.

Keizerskroon

*Narcisfamilie

-Amaryllis- Hippeastrum spec.

-Clivia spec.

-Narcis- Narcissus spec.

-Sneeuwklokje- Galanthus spec.

*Maagdenpalmfamilie

-Oleander- Nerium spec.

-Maagdenpalm- Vinca spec.

-Woestijnroos- Adenium spec.

*Boterbloemfamilie

-Boterbloem- Ranunculus spec.

Ranonkels

-Wildemanskruid- Pulsatilla spec.

-Kerstroos- Helleborus spec.

-Anemonen- Anemone spec.

-Monnikskap- Aconitum spec.

-Akelei- Aquilegia spec.

-Ridderspoor- Delphinium spec.

*Nachtschadefamilie

-Aardappel- Solanum spec.

Bitterzoet

Oranjeboompje

Nachtschade

-Tomaat- Lycopersicon spec.

-Engelenbazuin- Brugmansia spec.

-Doornappel- Datura spec.

-Wolfskers- Atropa bella-donna

-Bilzenkruid- Hyoscyamus niger

-Tabak- Nicotiana spec.

-Lampionplantje- Physalis spec.

*Wolfsmelkfamilie

-Kerstster- Euphorbia spec.

Kroontjeskruid

Christusdoorn

Wolfsmelk

-Wonderboom- Ricinus spec.

-Croton- Codiaeum spec.

*Vingerhoedskruidfamilie

-Vingerhoedskruid- Digitalis spec.

-Toorts- Verbascum spec.

*Kamperfoeliefamilie

-Struikkamperfoelie- Lonicera spec.

Sneeuwbes

Klimmende kamperfoelies

*Naaldbomenfamilie

-Venijnboom- Taxus spec.

-Sparren- Picea spec.

-Dennen- Pinus spec.

-Zilversparren- Abies spec.

-Levensbomen- Thuja spec.

-Jeneverbes- Juniperus spec.

-Cipressen- Cupressus spec.